Energie

Premies en verkoop: wat u moet verklaren en terugbetalen

Heeft de verkoper met gewestelijke premies gerenoveerd? Sommige moeten bij een snelle verkoop terugbetaald worden, en het compromis bevat de verklaring van de verkoper daarover. De koper moet op zijn beurt ingelicht worden over de steun waarop hij aanspraak kan maken, en kan een nieuw energiecertificaat nodig hebben. Hieronder de regels per gewest, een voorbeeld van termijnberekening en wat de clausule moet zeggen.

Bijgewerkt op · 4 min leestijd

In Brussel: de terugbetaling van grote premies

De verkoper die in de laatste vijf jaar een gewestelijke premie voor renovatiewerken van meer dan 30.000 euro ontving, moet die in principe terugbetalen aan het Grondregie- en Stedenbouwfonds. De termijn van vijf jaar loopt vanaf de mededeling van de toekenningsbeslissing, niet vanaf het einde van de werken of de betaling.

Het compromis bevat de verklaring van de verkoper: ofwel bevestigt hij zo'n premie niet ontvangen te hebben, ofwel verklaart hij ze ontvangen te hebben en op de hoogte te zijn van zijn terugbetalingsplicht. De koper wordt voor zijn eigen renovatieproject naar Homegrade verwezen.

Voorbeeld: beslissing tot toekenning van een premie van 32.000 euro meegedeeld op 1 maart 2023, compromis getekend op 3 november 2026. De termijn van vijf jaar loopt tot 1 maart 2028: de verkoop valt binnen de termijn, de verklaring van de verkoper moet dat vermelden. Een premie van 25.000 euro, of een beslissing die vóór november 2021 meegedeeld werd, valt niet onder die regel.

In Wallonië: zes premies om te verklaren

De verkoper verklaart of hij een van de volgende zes premies genoot: renovatie (réhabilitation), aankoop, bouw, sloop, herstructurering of oprichting van een geconventioneerde woning. Die premies zijn aan voorwaarden verbonden, onder meer van bewoning. Heeft hij de toekenningsvoorwaarden niet nageleefd, dan betaalt hij een door de administratie berekend bedrag terug. Zo ja, dan bevraagt de notaris het Waals Gewest.

Dezelfde clausule vermeldt of het goed in landbouwgebied ligt, wat een kennisgeving aan het Waals Grondobservatorium meebrengt.

In Vlaanderen

Het compromis licht de koper in over de gewestelijke, provinciale en gemeentelijke premies en steunmaatregelen, met de officiële websites (premiezoeker.be, de subsidiedatabank van VLAIO). Er bestaat geen standaardverklaring over terugbetaling zoals in Brussel of Wallonië, maar sommige Vlaamse premies of leningen zijn aan bewonings- of verhuurvoorwaarden gekoppeld: heeft de verkoper er een genoten, ga dan de voorwaarden in de toekenningsbeslissing na vóór de ondertekening.

Voor de koper van een goed met EPC-label E of F tellen de steunmaatregelen mee in het budget van de renovatieverplichting.

De drie gewesten in één oogopslag

BrusselWalloniëVlaanderen
Verklaring van de verkoper in het compromisRenovatiepremie van meer dan 30.000 euro binnen vijf jaarZes woonpremies (renovatie, aankoop, bouw, sloop, herstructurering, geconventioneerde woning)Geen standaardverklaring; toekenningsbeslissing nagaan
Instantie die kan terugvorderenGrondregie- en StedenbouwfondsWaals GewestInstantie die de steun toekende
Informatie van de koperRenolution, HomegradeEnergie- en huisvestingswebsites van het gewestPremiezoeker, VLAIO
Andere vermelding in dezelfde clausuleVoorkoop- en voorkeurrechtenLandbouwgebied en GrondobservatoriumVoorkooprechten (e-voorkooploket)

De informatie van de koper en het nieuwe EPC

Het compromis herinnert aan het bestaan van premies van het gewest, de provincie of de gemeente, met de officiële websites. De verkoper kan zich ook verbinden om, op verzoek en op kosten van de koper, een nieuw energiecertificaat te laten opmaken als een premie of steunmaatregel dat vereist. Geeft het nieuwe certificaat een andere score, dan kan geen enkele partij zich daarop beroepen om de prijs te herzien of werken te eisen.

De verkoop kan ook gevolgen hebben voor uitkeringen, premies en subsidies van beide partijen: elk informeert zich bij de bevoegde instantie.

Goederen verworven met woonsteun

Een goed gekocht met een sociale lening of verworven van een huisvestingsmaatschappij kan bezwaard zijn met bewoningsvoorwaarden, een recht van voorkoop of van wederinkoop. Die clausules staan in de eigendomstitel en moeten vóór de verkoop opgeheven of nageleefd worden. Zie onze gids over het doorverkopen van een sociale koopwoning.

Valkuilen

  • De Brusselse termijn laten lopen vanaf het einde van de werken in plaats van vanaf de toekenningsbeslissing.
  • "Geen premie" aankruisen zonder na te gaan: een premie van een vorige eigenaar telt niet, die van de verkoper wel, ook als de werken oud zijn.
  • De koper een premie of lening beloven: de toekenning hangt af van zijn situatie en is nooit automatisch.
  • Vergeten te bepalen wie een nieuw energiecertificaat betaalt dat voor een steunmaatregel gevraagd wordt.

Wat het compromis moet zeggen

  • De verklaring van de verkoper over ontvangen premies die terugbetaald moeten worden, naargelang het gewest
  • Wie een eventuele terugbetaling draagt, in principe de verkoper
  • De informatie van de koper over beschikbare premies
  • De eventuele verbintenis om een nieuw energiecertificaat te bezorgen, op kosten van de koper en zonder invloed op de prijs
  • De voorkoop- of wederinkooprechten die aan woonsteun verbonden zijn

Veelgestelde vragen

Moet de koper een premie terugbetalen die de verkoper ontving?

Nee. De terugbetalingsplicht rust op de begunstigde, dus de verkoper. Het compromis herinnert eraan, en de koper draagt er geen enkel deel van.

Moet een isolatiepremie bij verkoop terugbetaald worden?

Dat hangt af van de regeling van de premie. In Brussel geldt de plicht voor renovatiepremies van meer dan 30.000 euro waarvan de beslissing binnen de vijf jaar meegedeeld werd. Ga de toekenningsbeslissing na.

Kan de koper een nieuw EPC vragen?

Ja, als een premie of steunmaatregel dat vereist. De verkoper kan zich ertoe verbinden, op kosten van de koper, zonder dat het nieuwe label de prijs wijzigt of tot werken verplicht.

Gaan premies van de vorige eigenaar de koper aan?

Nee, de plicht blijft persoonlijk voor de begunstigde. De koper moet wel nagaan of het goed bezwaard is met bewoningsvoorwaarden of een recht van wederinkoop verbonden aan overheidssteun, die in de titel staan.

Officiële bronnen

Deze gids is algemene informatie voor vastgoedprofessionals. Hij vervangt het advies van een notaris of advocaat niet, en de regelgeving kan sinds de laatste bijwerking gewijzigd zijn.

Lees ook